Seksuele, geweld- en levensdelicten / Recensies / Politics.be

Advertentie

Seksuele, geweld- en levensdelicten

"Seksuele, geweld- en levensdelicten" biedt een beschrijving van seksuele, geweld- en levensdelicten vanuit een psychoanalytisch perspectief waarbij het deel uit maakt van de psychoanalytische reeks “psychoanalyse in tijden van wetenschap”. Een reeks die zowel ernstig als ironisch bedoeld is maar tot doel heeft om aan te brengen of de psychoanalytische theorie impact kan hebben op vrij uiteenlopende velden als ethiek, cultuurwetenschappen en klinische psychologie. Ondanks deze psychoanalytische achtergrond met hun bijhorende specifieke terminologie, vind ik het goed begrijpbaar geschreven waardoor het boek vrij vlot leest. Natuurlijk wordt wel enige psychopathologische voorkennis (en de daarbij horende terminologie) verwacht en lijkt het ook geen boek te zijn voor de absolute leek die een inzicht wil verwerven in het verhaal van de psychoanalytische stroming betreffende deze drie types delicten.

Het boek werd opgedeeld in twee grote deelgebieden. Enerzijds beslaat het eerste deel de daderprofielen, anderzijds wordt in het tweede deel dieper ingegaan in het medico-psychosociale in en rond de gevangenis. Alle pathologieën die aan de oorzaak van geweld kunnen liggen, worden behandeld in de eerste vier hoofdstukken. Een volledig hoofdstuk wordt gewijd aan amnesie en het misbruik ervan bij daders, maar ook aan de invloed van amnesie bij slachtoffers.
Vervolgens worden psychopathie, ontwikkelings- en persoonlijkheidsgerelateerde vormen van jeugddelinquentie en psychosen besproken. Verrassend dat de schizofrene persoon twee tot acht maal meer kans loopt op het plegen van een agressief delict dan een normale burger, maar dat het risico op zelfmoord in hoofde van diezelfde schizofrene persoon ten minste 100 maal hoger is dan het risico op moord.
In het tweede deel wordt de medico-psychosociale situatie in en rond de gevangenis uitvoerig besproken waarbij de PSD een centrale rol speelt. Wettelijk kader, werkwijze, en mogelijke manieren van aanpak bij de begeleiding van de psychopathologische gedetineerden vormen een onderdeel van dit gedeelte. Interessant is ook de bespreking van de lokale projecten in de gevangenissen die de gedetineerden kunnen aanwenden om aan hun toekomst te werken en zodoende steviger in hun schoenen te staan wanneer ze terug in de maatschappij integreren.

Het boek presenteert duidelijke standpunten inzake het al dan niet voorkomen van bepaalde fenomenen bij specifieke categorieën van persoonlijkheidsstructuren. Het helpt daarbij mythes op te helderen die door een deel van de bevolking gedragen worden en al dan niet ontstaan zijn onder invloed van journalistieke of tendentieuze autobiografieën van daders, of uit de wilde fantasie van fictie.
Naast de volwassen psychopathologie worden ook de psychopathologieën die aan de basis van jeugddelinquentie liggen, bekeken.

Hoewel het boek vrij compleet is wat betreft de bespreking van dit onderwerp, wordt toerekeningsvatbaarheid en de daarmee gepaard gaande consequenties, niet uitgebreid besproken.
Dit boek heeft me veel bijgebracht, inzicht verschaft in de dynamiek van delicten en ik vind het dan ook een aanrader voor eenieder die graag meer wil weten over het forensisch-psychologisch perspectief van de psychopathologie van daders.
Eén minpunt is een beperkte hoeveelheid typefouten die in dit diepgaand werk verschenen zijn, temeer omdat die met de hedendaagse tekstverwerkers gemakkelijk op te sporen zijn.

Frédéric Declercq is psychoanalyticus en doctor in de klinische psychologie. Hij verricht wetenschappelijk onderzoek aan de Universiteit Gent en draagt bij aan het onderwijs van de masteropleidingen psychologie en criminologie.