Tekst vergroten Tekst verkleinen

Advertentie

Interview met Yves Leterme (CD&V-voorzitter)

De opdoffer van 18 mei verteerd en nu volle gas naar de verkiezingen voor het Vlaams en Europees Parlement van 2004. Met een nieuwe voorzitter, want Stefaan De Clerck gaf de CD&V-aanvoerdersband door aan Yves Leterme. Een man uit het Heuvelland. Westhoekers knokken graag terug als underdog. Dat belooft.
Lees verder...

De opdoffer van 18 mei verteerd en nu volle gas naar de verkiezingen voor het Vlaams en Europees Parlement van 2004. Met een nieuwe voorzitter, want Stefaan De Clerck gaf de CD&V-aanvoerdersband door aan Yves Leterme. Een man uit het Heuvelland. Westhoekers knokken graag terug als underdog. Dat belooft.

Je bent 42 en bent kersvers voorzitter van de CD&V. Is je leven nu al veranderd?
Nee. Met alles wat ik tot nu toe heb gedaan, ben ik zodanig bezig geweest dat ik altijd om 6.30 uur opsta en werk tot elf, half twaalf ’s avonds. Vroeger stond er wel altijd iemand achter me. Nu word ik zelf de laatste man. Het verantwoordelijkheidsgevoel is dus nog verscherpt.



De verwachtingen zijn zeer hoog gespannen.
Dat is niet slecht. Hoewel we niet het verhoopte resultaat hebben behaald, merk ik veel enthousiasme, veel militantisme bij de mensen. Die inzet gaan we omzetten in positieve energie om nog sterker voor de dag te komen.

Maak eens een analyse van de verkiezingsnederlaag?
Wij – ook ik sla mea culpa – zijn er niet in geslaagd het verschil te maken met socialisten en liberalen. We hebben wel goed benadrukt dat een groene regeringsdeelname problematisch was voor ons land maar zelf hebben we te weinig beklemtoond waar wij het verschil konden zijn.
Het valt ook op dat de kiezer blijkbaar bereid is dingen te geloven waarvan hijzelf weet dat ze misschien niet kloppen maar waarover hij liever met rust gelaten wil worden. Wij zeiden voor 18 mei dat er begrotingsproblemen zouden zijn, dat de werkloosheid nog zou stijgen. Dat klonk niet sympathiek – sommigen zeiden “verzuurd”. Het zal wel geen toeval zijn dat men enkele dagen na de verkiezingen vaststelt dat er een begrotingstekort is, de werkloosheid gestegen is, het aantal faillissementen recordhoogtes bereikt, het spoor in de problemen zit…

Je pleit voor een ‘toegepaste christen-democratie’. Leg eens uit?
Ik wil niet nog eens de grote ideologische discussie voeren. Niet nog eens de zoveelste analyse van de zoveelste analyse maken. Als ik de kans krijg, ga ik direct van start om op elk beleidsdomein dat de mensen raakt aan te duiden wat onze voorstellen zijn en wat wij willen verbeteren. We moeten met de mensen bezig zijn, niet met onszelf. Ik wil het dus veel concreter. Of het nu over sociale huisvesting gaat, wachtlijsten in de kinderopvang of verkeersveiligheid, in elk dossier moeten we heldere, concrete voorstellen of maatregelen aanreiken. De werkelijkheid is complex en de oplossingen genuanceerd. Maar dat mag geen probleem zijn.

Wat is de toegevoegde waarde van de christen-democratie?
Wat ik enorm mis, is de gemeenschapsvorming. De liberalen zijn al lang sterk individualistisch ingesteld. Maar zelfs de socialisten schatten de mensen nu zeer individualistisch in. Kijk naar hun discours van gelijke kansen. Zij zeggen: “we geven iedereen evenveel kansen bij de start, elk een fiets, elk een drinkbus”. En verder? Zoek het zelf maar uit
Voor christen-democraten heeft een samenleving belang bij vrijheid en verantwoordelijkheid: mensen voelen zich goed als ze zich kunnen ontplooien in relatie en verantwoordelijkheid tot anderen (gezin, familie, vrienden, verenigingen, middenveld…). Dat is gemeenschap vormen. Met nadruk op ondernemen in samenwerking, met werknemers en werkgevers, met mensen die creatief bezig zijn, door het sociale weefsel in dorpen en wijken te herstellen, zuurstof te geven aan het verenigingsleven, ruimte te geven aan het gezin… Het gaat om solidariteit, om mensen kansen geven en anderen niet in de steek laten. Dat vraagt overleg, zoeken wat mensen samenbrengt…

Sommige “waarnemers” proberen CD&V al in de rechtse hoek te poken.
We moeten gewoon onszelf zijn. Men jongleert nu met etiketjes als conservatief en progressief maar wij moeten aan die verleiding weerstaan. CD&V zoekt de samenhang in de samenleving. Wij leggen naast vrijheid de nadruk op verantwoordelijkheid, op normen en waarden, op regels. Maar christen-democraten vertrekken ook van een sterk vertrouwen in mensen. Conservatisme heeft voor mij te maken met wantrouwen, van ‘we moeten de mensen beschermen tegen zichzelf’. Ook wij vinden dat de samenleving georganiseerd moet worden, maar wij vertrekken van het geloof in mensen om voor mekaar goede dingen te doen. Dat is een essentieel verschil.

Voor de buitenwereld is CD&V nog altijd een standenpartij waar de voorzitter met zijn apothekersschaaltje rondloopt.
Wij zijn een samenhorigheidspartij. De standen van vroeger bestaan niet meer. Maar je kan niet voor gemeenschapsvorming zijn zonder de dialoog met het middenveld te voeren. Iets anders is dat sociale organisaties dicteren wie op welke plaats op de lijsten moet staan. Dat is passé. Christen-democratie is luisteren naar sociale bewegingen of beroepsorganisaties, van daaruit problemen opsporen en samen oplossingen uitwerken. Politiek is een werkwoord: met bewegingen, groepen, adviesraden, wijken oplossingen zoeken.

Stefaan De Clerck trok de vernieuwing op gang, met resultaat. Is het geen tijd voor een consequent (politiek) personeelsbeleid?
Bij CD&V stoten meer jonge, nieuwe mandatarissen door dan bij eender welke partij. Misschien moeten we er nog meer mee pronken, zoals anderen doen. Ook voor de Vlaamse verkiezingen in 2004 zullen heel wat nieuwe mensen kansen krijgen. Zij zullen mee het nieuwe gezicht van CD&V zijn. En er staan heel wat jonge geëngageerde, militante mensen klaar. Ik was bij de Kamerverkiezingen met mijn 42 ouder dan de gemiddelde leeftijd op de West-Vlaamse lijst. Mensen als Els Roelof en Els Kint haalden meer stemmen dan de Vlaamse minister van Openbare Werken (Gilbert Bossuyt, sp.a). We gaan die wisseling van de wacht doorvoeren, maar met respect voor mensen met meer ervaring. Een volkspartij als de onze wordt gedragen door verschillende generaties.

Ga je ook de voelsprieten uitsteken naar andere dan klassieke organisaties?
Zeker, maar ik ga daar niet mee te koop lopen. Rond enkele thema’s die we de jongste jaren niet echt hebben bespeeld zoals o.m. sociale rechtvaardigheid, internationale dialoog, globalisering, ontwikkelingssamenwerking en een verstandig duurzaamheidsbeleid zullen we zeker de dialoog met de minder klassieke bewegingen aangaan. Ook naar gezinsbeleid moeten we weer meer met lef durven spreken.

Je wil ook een groenere toets?
De stommiteit van de jongste 10 tot 15 jaar – en dat is op rekening van Agalev te schrijven – is dat de eerste behoeders van het leefmilieu, zij die op het platteland wonen, landbouwers, opgezet zijn tegen de rest van de bevolking. Het platteland is er in de eerste plaats voor de mensen. Die mensen zijn best bereid om dat platteland en de leefomgeving in een goede situatie over te dragen naar de volgende generaties. Je voert geen beleid door het conflict te zoeken om dan als overheid dwingende regeltjes op te leggen met een ongelooflijke bureaucreatie erbovenop. Beleid bouw je op basis van verstandhouding en inspraak.

Waar wil je binnen 3 jaar staan met de CD&V?
Zien dat inhoudelijk onze alternatieven zeer duidelijk weer bij de mensen zijn. Hen laten aanvoelen dat wij een andere partij zijn. Opnieuw een partij zijn die dicht bij de mensen staat, niet alleen in slogans maar ook in de manier van aan politiek doen. En CD&V een nieuw gelaat geven, met mensen die CD&V uitdragen.
Onze mensen hebben er nood aan opnieuw eens te winnen. Vertrouwen te krijgen. Wij gaan daar alles aan doen: CD&V terug in een positie brengen waarin mensen weer fier zeggen christen-democraat te zijn.

Het cliché wil dat jij een wat saaie grijze boekhouder bent. Wat is jouw reactie daarop?
Dat cliché is ontstaan omdat ik in de Kamer vooral met Begroting en Financiën bezig ben geweest. Ik heb ook nog op het Rekenhof gewerkt. Maar ik slaag er zelfs niet in thuis de boekhouding te doen. Mijn vrouw doet dat.
Ik lig er zeker niet wakker van. We zullen wel kansen krijgen om te laten zien wie we echt zijn. Uiteindelijk gaat politiek toch om voorstellen doen, standpunten onderbouwen om de samenleving te verbeteren? De meeste kiezers laten hun stemgedrag niet door show of verpakking bepalen.

Wat zijn je kwaliteiten en wat zijn je gebreken
Da’s moeilijk. Ik kan erg hard werken, heb geduld, kan goed relativeren en incasseren. Ik kan ook nogal sec, duidelijk mijn gedacht zeggen maar ik grossier niet in oneliners. Ik ben ook niet zo extravert en zal zeker niet de vrolijke Frans uithangen op tv of zo. Schuchter, ja. En, ik kan moeilijk delegeren, wil alles zelf doen. Materieel ben ik ontzettend slordig en ik kan soms moeilijk kiezen, vaak met kleine dingen. Zo kan ik moeilijk dingen weggooien. Maar eens gekozen, ga ik ervoor.

Overgenomen uit Ampersand, met de toestemming van de uitgevers

ZoekenMeer info

Het Weer

Recensies

Nieuws

Cartoons